การพัฒนาบรรจุภัณฑ์ต้านเชื้อราสำหรับบรรจุผลไม้กวนจากวัสดุธรรมชาติเซลลูโลส

นักวิจัย/สังกัด :

  1. ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.นฤมล มาแทน
    มหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์
  2. ศาสตราจารย์ ดร. สายชล เกตุษา
    มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์

ปี พ.ศ. ที่โครงการเสร็จ : 2556

  โครงการพัฒนาบรรจุภัณฑ์ต้านเชื้อราสำหรับบรรจุผลไม้กวนจากวัสดุธรรมชาติเซลลูโลส มีวัตถุประสงค์ 1. เพื่อพัฒนากรรมวิธีในการผสมสารธรรมชาติกลุ่มน้ามันหอมระเหยลงในวัสดุธรรมชาติเซลลูโลสเพื่อใช้เป็นสารยับยั้ง เชื้อราบนผิวของผลไม้กวน เช่น ทุเรียนกวน กล้วยกวน 2. เพื่อทดสอบอายุการเก็บรักษาของผลไม้กวนที่เก็บรักษาไว้ภายในบรรจุภัณฑ์จากเซลลูโลสที่ผ่านการเติมสารธรรมชาติรวมถึงการทดสอบหาปริมาณสารธรรมชาติที่เหลือในบรรจุภัณฑ์ตามอายุการเก็บรักษาของผลไม้กวน และ 3. เพื่อทดสอบการยอมรับของผู้บริโภคต่อผลิตภัณฑ์ผลไม้กวนที่เก็บรักษาไว้ภายในบรรจุภัณฑ์จากเซลลูโลสที่ผ่านการเคลือบน้ามันหอมระเหย

วัสดุเซลลูโลส เช่น กาบหมาก กระจูด ไม้ยางพารา ได้ถูกนำมาใช้ในเป็นบรรจุภัณฑ์อาหารโดยเฉพาะอย่างยิ่ง ใช้ในการห่อหุ้มผลไม้กวนมานานแล้ว ทั้งนี้ผลไม้กวนที่ถูกห่อหุ้มไว้ภายในบรรจุภัณฑ์มักจะเสื่อมเสียได้ง่ายและรวดเร็วจากเชื้อราที่อยู่บนพื้นผิวของวัสดุเซลลูโลสตามธรรมชาติ โดยเฉพาะอย่างยิ่ง หากผลิตภัณฑ์ดังกล่าวถูกเก็บรักษาไว้ภายใต้สภาวะที่มีความชื้นในอากาศสูง งานวิจัยนี้ได้ประยุกต์ใช้น้ำมันหอมระเหยจากโป๊ยกั๊ก กระเทียม และเปลือกมะนาว ซึ่งเป็นสารธรรมชาติมาใช้ในการยับยั้งเชื้อราบนผิวของบรรจุภัณฑ์จากวัสดุเซลลูโลส โดยใช้อุณหภูมิ 30 70 และ 100 องศาเซลเซียสในการกระตุ้นประสิทธิภาพของน้ำมันหอมระเหยในช่วงความเข้มข้นต่างๆ คือระหว่าง 10-100 ไมโครลิตร ในการยับยั้ง เชื้อราที่พบบนผิวหน้าของวัสดุเซลลูโลสให้เพิ่มมากขึ้น ผลการทดลองพบว่าการเพิ่มอุณหภูมิให้สูงขึ้นถึง 100 องศาเซลเซียสส่งผลทำให้มีการเพิ่มประสิทธิภาพของน้ำมันหอมระเหยจากกระเทียมในการยับยั้งเชื้อรา แต่ลดประสิทธิภาพของน้ำมันหอมระเหยจากโป๊ยกั๊กลง และพบว่าการเพิ่มอุณหภูมิ 70 องศาเซลเซียสส่งผลให้มีการเพิ่มประสิทธิภาพในการยับยั้งเชื้อราของน้ำมันหอมระเหยจากเปลือกมะนาวให้เพิ่มมากขึ้น และเมื่อทดสอบหาอายุการเก็บรักษาของผลิตภัณฑ์ทุเรียนกวนที่ห่อหุ้มด้วยใบกาบหมากที่ผ่านการให้ความร้อนที่อุณหภูมิ 70 องศาเซลเซียสและมีน้ำมันหอมระเหยจากเปลือกมะนาวเคลือบอยู่พบว่า ทุเรียนกวนมีอายุการเก็บรักษามากกว่า 4 สัปดาห์อุณหภูมิ 30 องศาเซลเซียส ในขณะนี้ทุเรียนกวนชุดควบคุมมีอายุการเก็บรักษาเพียง 2 สัปดาห์โดยผลิตภัณฑ์ทุเรียนกวนดังกล่าวมีค่าสี ความชื้น ปริมาณเชื้อราและยีสต์ทั้งหมด รวมถึงปริมาณเชื้อจุลินทรีย์ทั้งหมดในระดับปกติ